มองเห็น เข้าถึงง่าย ใช้งานได้จริง
เป็นคีย์เวิร์คที่ผมใช้เวลาพูดถึงเรื่องระบบดับเพลิง และสามารถปรับใช้ได้กับอุปกรณ์ทุกรูปแบบ สายฉีดน้ำดับเพลิงก็เช่นเดียวกัน เมื่อต้องการใช้งาน ก็ต้องมองปุ๊บเห็นปั๊บ วิ่งเข้าถึงได้เร็ว และอุปกรณ์ใช้งานได้จริง บทความนี้เรามาขยายความเรื่องนี้กัน รวมถึงระบบท่อน้ำดับเพลิงด้วย
เหตุคือถ้าต้องการใช้งานแล้วหาไม่เจอ ผลคือตอบสนองช้า ไม่ทันการณ์ แล้วจะดับเพลิงได้ยังไง ความเสียหายจะมากแค่ไหน
ว่าด้วยสายฉีดน้ำดับเพลิง ก็เข้าข่ายแนวคิดข้างต้นชัดเจน นี่คือเหตุผลว่าทำไม่ต้องติดป้ายบอกตำแหน่ง อาจจะระดับสายตาหรือติดสูงขึ้นหน่อยหากว่าพื้นที่มีอุปกรณ์ที่มีความสูงบังสายตา ป้ายก็ต้องสะท้อนแสง อันนี้สำคัญนะครับ เผื่อว่าแสลไม่พอ ป้ายมองไม่เห็น คิดว่าน่าจะตามผมทัน ลงทุนกันหน่อย เพื่อความปลอดภัยครับ
ระบบท่อน้ำดับเพลิงประเด็นคือเรื่องผุกร่อน รั่ว และแตก ถ้ามองเห็นท่อก็บำรุงรักษาได้ง่าย แต่ถ้ามองไม่เห็นก็ต้องตรวจสอบวิธีอื่นเช่นเช็คความดันลด ถ้าเป็นท่อให้ดิน อาจจะเปลี่ยนเป็นท่อ HDPE, ท่อเคลือบกันกัดกร่อน, หรือดูว่าดินชื้นหรือหญ้าขึ้นเยอะผิดปกติตรงไหน…ก็น้ำรั่วออกมา หญ้าก็ชอบเป็นธรรมดา
สายฉีดน้ำดับเพลิงส่วนใหญ่จะถูกเก็บอยู่ในตู้ดับเพลิง ที่มักจะถูกบังหรือถูกกีดขวางด้วย กองพาเลท รถเข็น ถุงขยะ รถฟอล์คลิฟท์ แฮนด์ลิฟท์ และอื่นๆ ที่ไม่มีที่วาง ถึงจะขีดสีตีเส้น ก็ยังคงเจอยู่ดี ไม่ว่าจะชั่วคราวหรือว่า….ต่อกันเอาเองครับ
ส่วนระบบท่อ ประเด็นหลักคือหัวรับน้ำดับเพลิงครับ ติดอยู่กับระบบท่อเพื่อรับน้ำดับเพลิงจากภายนอก เช่น รถดับเพลิง เพราะบางทีรถเข้าไม่ถึง ก็ต่อเข้าท่อนี้เพื่อส่งน้ำดับเพลิงไปยังจุดเกิดเหตุได้ทันที ถ้าเข้าไม่ถึง ก็จบกัน อีกเรื่องของการเข้าถึงระบบท่อดับเพลิงจะโยงไปถึงเรื่องการบำรุงรักษา ยิ่งถ้าท่อถูกวางไว้อย่างมิดชิดในช่องเปิดโดยเฉพาะอาคารสูง ก็ต้องการผู้เชี่ยวชาญมาดำเนินการ
ข้อนี้ต้องพิจารณากันตั้งแต่การออกแบบ การติดตั้ง และการบำรุงรักษา ลองดูทีละข้อนะครับ
ในอาคาร: ถ้าพื้นที่แคบ เช่น สำนักงาน อาคารขนาดเล็ก พื้นที่การใช้งานทั่วไป ก็สาย 1.5 นิ้ว จะเหมาะกว่า เพราะดึงสายเปิดฉีดน้ำได้เลย แรงดันไม่สูงคนที่ฝึกดับะเพลิงพื้นฐานก็ใช้งานได้และมีความคล่องตัว ส่วนสาย 2.5 นิ้ว ที่ต้องดึงสุดสายและแรงดันสูง ก็ต้องผู้ที่ผ่านการฝึกซ้อมการใช้สายมาอย่างดี และต้องมีอย่างน้อย 3 คนต่อหัว ไม่งั้นเอาสายไม่อยู่ จึงเหมาะกับพื้นที่ที่มีความเสี่ยงสูง และมีพื้นที่เพียงพอต่อการดับเพลิง
นอกอาคาร: สาย 2.5 นิ้วก็จะเหมาะกว่า เพราะต้องการน้ำแรงดันสูงเพื่อการใช้งานที่กว้างขึ้น เช่น ฉีดขึ้นหลังคา ฉีดจากนอกอาคารเข้าดับไฟในอาคาร
การติดตั้ง: ยกยอดไปย่อหน้าเกริ่นนำจากตอนต้นบทความ ครอบคลุมได้ระดับนึงเลย
การบำรุงรักษา: ต้องพร้อมใช้งาน จึงต้องมีการตรวจสอบและทดสอบ มีรายชื่ออุปกรณ์ในตู้ คลี่สายตรวจสภาพ ฉีดน้ำเช็ครั่ว วาล์วเปิดปิดได้ปกติ ข้อดีของการฉีดน้ำอีกย่างคือ ได้ตรวจสอบการทำงานของเครื่องสูบยน้ำดับเพลิงไปในตัว แถมยังได้หมุนเวียนน้ำในระบบด้วย ลองกลับไปเปิดดูนะครับ ว่าน้ำระบบของเราตอนเปิดออกมามีสีอะไร
ส่วนท่อน้ำดับเพลิงก็ระวังเรื่องสนิม ขัดสนิม ทาสี เคลือบเงาสักหน่อยก็เยี่ยมเลย อีกเรื่องที่ต้องระวังมากๆ คือเรื่องพื้นทรุด จุดเชื่อมต่อลงดินต้องเป็น flexible joint หรือข้อต่อที่มีความยืดหยุ่นนะครับ พื้นทรุดจะได้ไม่มีผลกระทบ เพราะถ้าเป็นท่อเหล็กเลย พื้นอาจจะดึงท่อลงจนมีผลต่อข้อต่อหรือท่อแตกได้ ถึงจะไม่เห็นผลในทันทีทันใดก็ตาม
หลายๆ เรื่องแทบไม่ต้องใช้งบประมาณเลย แบ่งเวลามาทำนิดหน่อย ซึ่งส่วนใหญ่ก็เดือนละครั้งอ่านมาถึงตรงนี้ บางท่านก็คงมองว่าเป็นเรื่องพื้นฐานทำอยู่แล้ว ซึ่งต้องขอบคุณมากๆ ครับ ที่มีความใส่ใจเรื่องพื้นฐานเหล่านี้ แต่ถ้าบางท่านอ่านแล้วได้แนวทางไปปรับปรุงในบริษัทต่อ เท่านี้ก็ถือว่าความตั้งใจในการเขียนบทความของผมประสบความสำเร็จแล้วครับ